Birim fiyat analizi nedir?
Bir pozun maliyetinin malzeme, işçilik, makine ve genel gidere ayrılması.
Birim fiyat analizi, bir imalat poz bedelinin bileşenlerine ayrılmasıdır: malzeme, işçilik, makine/ekipman ve genel gider ile kâr. Bir metreküp betonun fiyatı tek bir sayı değil, çimento, agrega, kalıp, demirci yevmiyesi ve pompa saatinin toplamıdır.
Analizin değeri fiyatın nereden geldiğini görünür kılmasıdır. Teklif hazırlarken rekabetçi olunabilecek kalemler ancak bileşen bazında görülür; imalat sırasında sapma oluştuğunda da hangi bileşenin bütçeyi aştığı (malzeme fiyatı mı, işçilik verimi mi) buradan anlaşılır.
Türkiye'de kamu işlerinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile diğer kurumların yayımladığı birim fiyat ve analizler referans alınır; özel işlerde ise firmalar kendi analiz havuzlarını kurar. Sistemden beklenen, analiz havuzunun sürüm ve yıl bazında saklanması, güncel rayiçlerle toplu güncellenebilmesi, teklif ve hakediş hesaplarının aynı analiz setinden beslenmesi ve gerçekleşen maliyetin analizle karşılaştırılabilmesidir.