# Tahminleme ve Karar Destek Modelleri

Tahminleme ve karar destek modelleri; talep, kapasite, nakit akışı, bakım ve risk gibi kararları geçmiş veriden öğrenen modellerle destekleyen sistemlerdir. alfi Technology; 'kara kutu' değil açıklanabilir, karar sahibine gerekçesiyle öneri sunan modeller kurar ve mevcut panolarınıza entegre eder.

## Bunlardan birini yaşıyorsanız

- Talep/stok planlaması sezgiyle yapılıyor; ya fazla stok ya kayıp satış.
- Arızalar plansız duruşla geliyor.
- Nakit akışı sürprizleri geç fark ediliyor.
- Raporlar geçmişi anlatıyor; geleceğe dair sinyal yok.

## Kimler için?

**Kurum profili:** Veri biriktirmiş üretim/perakende/lojistik işletmeleri · Planlama yoğun operasyonlar · Finansal öngörü ihtiyacı olan kurumlar

**Karar verici:** Planlama/tedarik zinciri direktörü · CFO · Üretim direktörü

## Nasıl çalışıyoruz?

### 1. Veri ve karar analizi (1-2 hafta)
- Hedef kararın ve mevcut verinin analizi
- Baz çizgi (mevcut yöntem) ölçümü

**Çıktı:** Model tasarımı ve başarı eşiği

### 2. Model geliştirme (3-5 hafta)
- Özellik mühendisliği ve model eğitimi
- Geriye dönük test (backtest)

**Çıktı:** Model ve backtest raporu

### 3. Karar akışına entegrasyon (2-4 hafta)
- Pano/sisteme entegrasyon
- Açıklanabilirlik katmanı (nedenlerle öneri)

**Çıktı:** Canlı tahmin akışı

### 4. İzleme ve yeniden eğitim (sürekli)
- Model sapma (drift) izleme
- Periyodik yeniden eğitim düzeni

**Çıktı:** İzleme panosu · Yeniden eğitim prosedürü

## Teslimatlar

- Eğitilmiş tahmin modelleri
- Backtest ve doğruluk raporu
- Karar panosu entegrasyonu
- Açıklanabilirlik katmanı
- Drift izleme düzeneği

## Teknoloji ve mimari yaklaşımı

Model, mevcut yöntemle (baz çizgi) karşılaştırılarak kanıtlanır; iyileşme gösteremeyen model üretime alınmaz. Açıklanabilirlik esastır: öneri, dayandığı etkenlerle birlikte sunulur; son karar insandadır.

## Riskler ve nasıl yönetildiği

- **Kapsam belirsizliği ve beklenti kayması** → Keşif fazında yazılı kapsam ve başarı kriterleri; her faz sonunda onay kapısı.
- **Veri kalitesi ve erişim gecikmeleri** → Veri erişimi ve sorumlular keşifte netleştirilir; pilot gerçek veriyle yapılır.
- **Kurum içi benimseme düşüklüğü** → Süreç sahipleri en baştan dahil edilir; eğitim ve devir teslim çıktının parçasıdır.

## Başarı kriterleri

- Baz çizgiye karşı ölçülür doğruluk iyileşmesi
- Tahminin fiili karar sürecinde kullanılır olması
- Drift durumunda alarmın çalışması

## Çalışma modelleri

- Proje bazlı: kapsamı ve teslimatları baştan tanımlı, fazlı ilerleyen çalışma.
- Aylık danışmanlık (retainer): düzenli kapasite ile sürekli iyileştirme ve yönlendirme.
- Ekip genişletme: alfi mühendislerinin kurum ekibiyle omuz omuza çalışması.

## Sıkça sorulanlar

**Ne kadar veri gerekir?**

Karara göre değişir; keşif fazında veriniz analiz edilir ve yeterlilik dürüstçe raporlanır. Yetersizse önce veri toplama düzeni kurulur.

**Model kararı kendisi mi verecek?**

Hayır; model öneri ve gerekçe üretir, karar insandadır. Otomasyon ancak güven kanıtlandıkça ve sizin kararınızla genişletilir.